Dark'n Stars
ATATÜRK'ÜN GEOMETRİ KİTABI Yasak

Dark'n Stars


 
AnasayfaAnasayfa  AramaArama  Kayıt OlKayıt Ol  Giriş yapGiriş yap  

Paylaş
 

 ATATÜRK'ÜN GEOMETRİ KİTABI

Aşağa gitmek 
YazarMesaj
a-sosyal
..::υzмαη üує::..
..::υzмαη üує::..
a-sosyal

Mesaj Sayısı : 454
Rep Gücü : 870
Doğum tarihi : 08/04/93
Yaş : 26
Lakap : _BY_ACABA_

ATATÜRK'ÜN GEOMETRİ KİTABI Empty
MesajKonu: ATATÜRK'ÜN GEOMETRİ KİTABI   ATATÜRK'ÜN GEOMETRİ KİTABI I_icon_minitimeSalı Mart 31, 2009 8:55 pm

******'ün Geometri Kitabı...


Bugün kullandigimiz “Matematik Terimleri”nin büyük bir çogunu ****** dilimize kazandirmis ve icat etmistir
Ilkokullar da ögretildigi gibi ******’ün ögretim hayatinda matematik dersiyle arasinin çok iyi oldugu, hatta matematik dersindeki üstün basarisindan dolay matematik ögretmeni tarafindan Kemal adinin verildigini biliriz Mustafa Kemal, Selanik Askeri Rüstiyesindeyken, matematik ögretmeni yüzbasi Mustafa efendi sinifa gelmediginde de onun yerine birçok kez bu dersi vermistir


****** terim çalismalarinin ülkedeki etkisini ögrenmek için, 1937 yili sonbaharinda, Sivas’a giderek, vaktiyle Sivas Kongresini topladigi lise binasinda, dokuzuncu sinifin geometri dersine girmistir’"1′ Bu derste eski terimlerle ögrenimin zorlugunu birkez daha saptayan ******, "Bu anlasilmaz terimlerle, ögrencilere bilgi verilemez" diyerek kitabi atmis ve sonra tahta basina geçip "dili" yerine "kenar", "müselles" yerine "üçgen", "müselles mütesaviyül adla" yerine "eskenar üçgen", "zaviye" yerine "açi" terimlerini kullanarak ünlü Pisagor teoremini ögrencilere anlatmistir"’ ******, bu inceleme gezisinde yaninda bulunan Kültür Bakani Saffet Arikan’a tüm okul kitaplarinin yeni terimlerle, hemen yarilmasi emrini vermis ve Türkçelestirilmis terimlerle iki ayda hazirlanan kitaplar bütün okullara Kültür Bakanliginca gönderilmistir’ ******’ün türettigi matematik terimleri ve yaptigi geometri tanimlarinin hemen hemen tümü bugüne degin degismeksizin kullanila gelmistir O’nun türettiklerinden sadece birkaç terim sonradan küçük ölçüde degistirilmistir Örnegin Fransizca "hypothese’in karsiligi olan Osmanlicidaki" faraziye’nin yerine ******, Türkçe "varsayi" terimini türetmis ve sonradan bu terim varsayim" biçimini almistir Ayni sekilde O’nun "tümey açi", "bütey açi" terimlerinin yerini "tümler açi", "bütünler açi" terimleri almistir Çok az sayida ve sinirli olan bu terim degisikliklerini, ******’ün dildeki temel ilkesinin dogrulugunun birer kaniti saymak gerekir



******, ölümünden yaklasik birbuçuk yil öncesine degin matematikle ne ölçüde ugrastigini bilmiyoruz Bu konuda, Türk Dil Kurum Basuzmani ADilaçar’in yazisiçok ilginç bilgiler vermektedir: “****** ölümünden birbuçuk yil kadar önce, üçüncü Türk Dil Kurultayindan hemen sonra 1936-1937 yili kis aylarinda kendi eliyle Geometri adli bir kitap yazmistir”
******, bunu, birtakim Fransizca geometri kitaplarini okuduktan sonra hazirlamis ve yapit ilk kez 1937 yilinda “Geometri ögretenlerle, bu konuda kitap yazacaklara kilavuz olarak Kültür Bakanliginca yayinlanmistir” Bu 44 sayfalik yapittaki boyut, uzay, yüzey, düzey, çap, yariçap, kesek kesit, yay, çember, teget, açi, açiortay, içters açi, disters açi, taban, egik, kirik, çekül, yatay, düsey, yöndes, konum, üçgen, dörtgen, besgen, kösegen, eskenar, ikizkenar, paralelkenar, yanal, yamuk, arti, eksi, çarp, bölü, esit, toplam, oran, oranti, türev, alan, varsayi, gerekçe gibi terimler ****** tarafindan türetilmistir
Yapittaki tanimlarin tümünü ****** yazmistir Her tanim, ilgi kavrami tüm ögeleriyle eksiksiz ve açik biçimde anlatmakta, özel ve temelli nitelikleri içermektedir Gerekli ve yeterli örnekler de verilmistir Taninmis bilim tarihçisi Ord Prof Dr Aydin Sayili, tam bir yetkiyle, bu Geometri kitabini, “küçük fakat anitsal bir yapit” diye nitelendirmistir
******, yasaminin önemli bir kesimini tarihin en büyük savaslarindan birinin içinde, ulusal ve evrensel sorumluluklar yüklenerek geçirdikten yillarca sonra, düzenli bir mantik ve bilgi disiplini kesinlikle gerektiren matematik alaninda, yeni türettigi terimlerle böylesine özlü bir yapiti yazmakla, dil ve matematikteki üstün yetenegini kanitlamistir ******’ün yasaminda çok belirgin bir örnegini izledigimiz gibi, aslinda dil ile matematiksel kültür arasinda siki baginti vardir ******’ün dehasinda, dil ve matematik gibi aklin degisik disiplinleri birbirini karsilikli olarak hep olumlu yönde etkilemis ve gelistirmistir ******, “Fen terimleri o suretle yapilmali ki anlamlari ancak istenilen seyi ifade edebilsin”demis ve bunu, Osmanlica çok sayida terimin yerine öz Türkçe karsiliklarini türetirken üstün bir basariyla gerçeklestirmistir
******’ü, “Geometri” adli yapitini yazmaya zorlayan nedenleri, O’nun dil çalismalarini yakindan izlemek olanagini bulabilen taninmis dil uzmani A Dilaçar söyle açikliyor:
"… ****** hep matematikle ugrasirdi Eski geometri terimleri çok agdali idi Gen bile, uzun uzun bu terimleri okudugum halde, simdikiler Imisisinda güçlügünü daha iyi anliyorum Pedagojide bir gerçek var: Fikir yolunun açik olmasi, bir ip ucunun bulunmasi lazimdir Yoksa bir külçe gibi çöker Müselles kelimesini ele alalim Arapça okullarimizdan kaldirilmistir Sülüs’ten müstak (türetilmis) bir kelime oldugunu ögrenin nasil bilsin? Arapça sogurucu bir dildir Örnegin "müstesrik" "sark" kelimesinden gelmis bir kelimedir Önüne, ortasina, arkasina birtakim heceler eklenmis Bunun aslini bulmak bir Arapça gramer meselesidir, Okullarimizdan Arapça, Farsça kaldirilmis oldugundan, ögren id "müselles"i küde kelime olarak karsisinda görecektir "Uç" aklina gelmeyecektir Ama müselles yerine "üçgen" dersek, hir üç var "Gen" ******’e göre "genislikten" alinmistir Bir ipucu var "Dörtgen" dörtten gelmistir Bir ipucu vardir "Esit", denk anlaminda olan "es"ten gelmistir Ama müsavi Arapça bir kelimedir Bu sebeple ******’ün prensipleri burada da dogru idi On im için bu en agdali olan bu bilim dalini ele aldi ve kitabi örnek olarak birakti”
******’ün matematik terimlerini türetme ve bunlari ögretime yerlestirme çalismalari konusunda Prof Dr Vecibe Latipoglu, su bilgilen veriyor:
"… ******, matematigi iyi bildigi ve sevdigi için, terim devrimine matematikten baslamistir, denilebilir Çünkü Türk Dili (Belleten)’in Subat 1937 tarihli yayinindan bir ay sonra, ******, ceyb (sinüs) ve tece^b (kosmus)’m Türkçe karsiliklarinin bulunmasi için 29 Mart 1937 tarihli Ulus Gazetesine ilan verdirerek bir yarisma açtirmistir… Sonunda hazirlanan bütün terimler, Türk Dili (Belleten) dergisinin Ekim 1937 tarihli sayisinda yer almistir Terimler, Türkçe-Osmanlica, Osmanlica-Türkçe, Fransizca-Türkçe olmak üzere siralanmis ve ön sirayi matematik terimleri almistir
Sayfa başına dön Aşağa gitmek
http://osmanlitarihi.yetkinforum.com
 
ATATÜRK'ÜN GEOMETRİ KİTABI
Sayfa başına dön 
1 sayfadaki 1 sayfası

Bu forumun müsaadesi var:Bu forumdaki mesajlara cevap veremezsiniz
Dark'n Stars :: | Eğitim & Öğretim | :: | Matematik - Geometri |-
Buraya geçin: